Medicijnen overgewicht en afvallen

Pil obesitas: UZA presenteert nieuwe medicatie voor obesitas (en zijn risico’s)

Prof. dr. Luc Van Gaal, diensthoofd diabetologie, metabole ziekten en nutritiepathologie in het UZA, was hoofdonderzoeker in een grootschalige Europese studie omtrent obesitas. Na twee jaar uitvoerig testen met rimonabant, een nieuwe benadering in het domein van obesitas, werden de resultaten van de studie gepubliceerd (Lancet april 2005). Van Gaal onderstreept het belang van dit nieuwe medicijn dat niet alleen gewichtsverlies veroorzaakt maar ook een reeks cardiovasculaire risicofactoren gunstig beïnvloedt. Volgend jaar komt rimonabant wellicht op de markt.

Blijvend effect medicijnen afvallen
Prof. dr. Van Gaal en zijn collega’s verdeelden de 1.507 zwaarlijvige patiënten die de pil zouden testen in drie groepen: een placebogroep (kregen een nepgeneesmiddel toegediend), een groep die 5mg per dag kreeg toegediend en een groep die 20 mg per dag slikte. Na een jaar waren de resultaten reeds duidelijk merkbaar. Concreet stelde men vast dat de 20 mg-groep gemiddeld 6,6 kg verloor en de taille-omtrek met 6,5 cm verminderde. Bij de groep die de studie volledig doorliep, bedroeg het gewichtsverlies na 1 jaar zelfs 8,5 kg. 67% van deze patiënten had na een jaar minstens 5 procent van het begingewicht verloren en 39% minstens 10%. ‘De moeite waard, want overgewicht vermindert de levensverwachting met minstens drie jaar, zwaarlijvigheid zelfs met zes tot zeven jaar’, aldus Van Gaal.

Maar het bestrijden van overgewicht op zich was niet de belangrijkste motor achter het onderzoek. Vet dat zich diep in de buik situeert, is immers schadelijker dan wanneer de extra kilo’s zich vastzetten op andere plaatsen van het lichaam, zoals de benen of de heupen. Precies omdat het nieuwe middel buikvet reduceert, is het zo baanbrekend. ‘De pil tegen overgewicht heeft een dubbele werking’, legt Van Gaal uit. ‘Enerzijds verhoogt het het verzadigingsgevoel door ter hoogte van de hersenen in te werken op de centra en de cellen die verantwoordelijk zijn voor eetgedrag. Anderzijds speelt de pil ook rechtstreeks in op de vetcellen en dat is veel belangrijker en zelfs uniek. Men weet sinds enkele jaren dat de vetcel heel wat ongunstige stoffen produceert die een rol spelen in de ontwikkeling van diabetes (suikerziekte) en hart- en vaatziekten. De resultaten van de studie toonden behalve gewichtsverlies en vermindering van de taille-omtrek een positieve invloed op deze ongunstige stoffen. Bovendien is het effect van rimonabant blijvend, ook na twee jaar is het een veilig medicijn afvallen en wordt het goed verdragen door de patiënten.’

Geen gewone vermageringspil voor afslanken en afvallen
Rimonabant is dus geen louter vermageringsproduct. Het vermindert ook het risico op hart-en vaatziekten en moet steeds gecombineerd worden met een dieet en aangepaste lichaamsbeweging. Het richt zich specifiek tot een risicogroep van patiënten die lijden aan obesitas en een verhoogde taille- of lendenomtrek hebben. ‘Je kan de omtrek meten met een gewone lintmeter. Is de taille-omtrek bij een vrouw groter dan 88 cm , of bij de man groter dan 102 cm, dan loopt zij of hij een risico’, verduidelijkt Van Gaal. Het is een geneesmiddel op doktersvoorschrift en het is dus de arts die zal beslissen wie in aanmerking komt. Momenteel wordt het volledige onderzoeksdossier overgemaakt aan de Amerikaanse en Europese erkenningscommissies. In het beste geval komt de pil tegen overgewicht en obesitas midden volgend jaar op de markt.
Bron: MagUZA.be

Obesitas geneesmiddel: Vermageren - geneesmiddelen - medicijnen afvallen - afvallen met medicijnen - medicijnen overgewicht

Sinds de eetlustremmers uit de handel zijn genomen, blijven er maar weinig geneesmiddelen over om zwaarlijvige mensen te helpen vermageren. Orlistat en sibutramine zijn de enige geneesmiddelen op de markt die van nut zijn voor de behandeling van obesitas. Als u wilt vermageren, moet u vooral rekenen op uw wilskracht en een dieet. Er bestaan immers geen wondermiddelen die maken dat u geen dieet moet volgen.

De eetlustremmers werden uit de Belgische markt genomen
Laten we een aantal geneesmiddelen afvallen en afslanken overlopen. Eetlustremmers zijn in feite amfetamines. Dat zijn exciterende stoffen: ze verhogen de activiteit van het lichaam en de waakzaamheid (ze verminderen dus de slaap en verhogen het angstniveau) en verminderen de eetlust. Die geneesmiddelen doen inderdaad vermageren op korte termijn (enkele maanden), maar hun doeltreffendheid vermindert mettertijd. Bovendien kunnen ze verslavend werken. Een langdurige behandeling is dus zeker uit den boze. Welnu, de experts zijn het erover eens dat zwaarlijvigheid een probleem is dat op lange termijn moet worden aangepakt. Het Europees Geneesmiddelenagentschap stelt dan ook dat het weinig zin heeft eetlustremmers te geven. “Eetlustremmers” werken in feite in op twee niveaus: ze remmen de eetlust en versnellen het basale metabolisme; met andere woorden, men verbrandt meer zonder iets te doen.

Absoluut te mijden: schildklierhormonen en diuretica
Vroeger werden schildklierhormonen voorgeschreven aan zwaarlijvige mensen en soms zelfs aan mensen die wilden vermageren, ook al waren ze niet echt zwaarlijvig. Die geneesmiddelen hebben een zeker effect op het gewicht, maar het effect is zeer bescheiden en van korte duur. Maar ze kunnen cardiale accidenten en schildklierstoornissen veroorzaken. Hun risico-batenverhouding in die indicatie is dan ook desastreus. Daarom is het verboden schildklierhormonen voor te schrijven om patiënten te helpen vermageren. Het werkingsmechanisme is ook hier een verhoging van het basale metabolisme.

Diuretica zijn waterafdrijvende geneesmiddelen. Als men een bepaalde hoeveelheid water verliest, daalt inderdaad het lichaamsgewicht, en de patiënt zou dan kunnen denken dat hij vermagerd is. Maar dat is niet zo: er gaat geen gram vetweefsel verloren bij gebruik van diuretica. Diuretica zijn zeer nuttig bij bijvoorbeeld hoge bloeddruk of hartinsufficiëntie, maar ze zijn van geen enkel nut en kunnen zelfs gevaarlijk zijn als men ze gebruikt om te vermageren. En een combinatie van diuretica en schildklierhormonen is bijzonder nefast. Diuretica veroorzaken ook een verlies van ionen (natrium en kalium), wat op lange termijn gevaarlijk kan zijn. Psychotrope farmaca: doeltreffendheid niet bewezen en met zekerheid bijwerkingen
Sommige antidepressiva verminderen de eetlust. Het effect is bescheiden (enkele kilo's gewichtsverlies) maar er treden te veel bijwerkingen op (bijwerkingen die bij een ernstige depressie bijvoorbeeld wel aanvaardbaar zijn). Antidepressiva die weinig of minder ernstige bijwerkingen veroorzaken (zoals fluoxetine - Prozac®), hebben geen duurzaam effect op het gewicht. Vele andere geneesmiddelen beweren of hebben de reputatie dat ze doen vermageren, maar dat is nooit klinisch bewezen.

Orlistat (Xenical®): doeltreffend in combinatie met een dieet

Vetten kunnen enkel in de darmen worden geabsorbeerd na vertering door enzymen, lipasen genoemd. Orlistat (Xenical®) blokkeert de werking van de lipasen. In de aanbevolen dosis en als ongeveer 30% van de totale hoeveelheid calorieën in de voeding geleverd wordt door vetten, “verwerpt” orlistat ongeveer 20 g niet-verteerde vetten in de stoelgang, dus bijna 180 kcal. Orlistat heeft een bewezen effect op het gewicht: het is dus een werkende pil tegen overgewicht. In een meta-analyse uitgevoerd bij meer dan 1.500 personen resulteerde de combinatie van een dieet en orlistat in een gewichtsverlies van 6,1 kg, tegen slechts 2,6 kg met de combinatie van een dieet en een placebo (inactieve stof).

Niet alle patiënten zijn gevoelig voor orlistat
Volgens bepaalde studies zijn de patiënten bij wie orlistat werkt, zij die erin geslaagd zijn de weken vóór de behandeling te vermageren met een goed dieet. Bij de patiënten die daar niet in geslaagd zijn, blijkt orlistat minder goed te werken. Het gewicht kan worden gestabiliseerd door de behandeling 24 maanden voort te zetten. Dat verklaart de regels die moeten worden gevolgd bij het voorschrijven van orlistat (zie verder). Medicijn afvallen en medicijn afslanken. Orlistat kan bijwerkingen veroorzaken, vooral olieachtige stoelgang in 20% van de gevallen en gasproductie met vochtverlies via de aars bij een kwart van de patiënten.

Orlistat (Xenical®): beperkingen bij het voorschrijven
In België mag orlistat (Xenical®) enkel worden voorgeschreven aan patiënten met een body mass index (BMI) van meer dan 30 kg/m² (obesitas) of bij patiënten met een BMI van meer dan 28 kg/m² (overgewicht) die andere risicofactoren vertonen. Een behandeling met orlistat mag enkel worden ingesteld als de patiënt met een dieet alleen minstens 2,5 kg vermagerd is in 4 weken tijd. En de behandeling moet na 12 weken worden stopgezet als de patiënt niet minstens met 5% vermagerd is. In het totaal mag de behandeling niet langer duren dan 2 jaar. Xenical® wordt in de apotheek verkocht, enkel op voorschrift, en wordt aangeboden in een doos van 84 capsules van 120 mg. Het geneesmiddel wordt niet terugbetaald door de sociale zekerheid.

Sibutramine (Reductil®): een nieuw geneesmiddel tegen obesitas
Sibutramine werkt via het centraal zenuwstelsel in op de hongercontrole (sibutramine versnelt het verzadigingsgevoel). Het zou ook het energieverbruik verhogen. Sibutramine kan cardiovasculaire bijwerkingen veroorzaken: stijging van de hartfrequentie, stijging van de bloeddruk, spijsverteringsstoornissen, droge mond en vermoeidheid. Sibutramine mag dan ook niet worden gebruikt bij hypertensie, hart- en vaatziekten en glaucoom en kan interacties aangaan met andere geneesmiddelen.

De bijwerkingen werden geanalyseerd op Europees niveau. In sommige landen mogen enkel obesitasspecialisten sibutramine voorschrijven. Reductil® (capsules van 10 mg en 15 mg) is aangewezen, in combinatie met een vermageringsprogramma, bij patiënten met obesitas (BMI > 30 kg/m²) en bij mensen met overgewicht (BMI > 28 kg/m²) die risicofactoren vertonen, zoals type 2 diabetes of dyslipidemie.

Een behandeling afvallen met Reductil® mag niet langer duren dan 1 jaar. De aanvangsdosis bedraagt 10 mg/dag. Als de patiënt na 4 weken voldoende vermagerd is (2 kg of meer), wordt de behandeling voortgezet. Als de patiënt onvoldoende vermagerd is en als Reductil® goed wordt verdragen, wordt de dosis verhoogd tot 15 mg/dag.

Gomslijmen: doeltreffendheid niet bewezen, maar weinig risico
Gomslijmen zijn geneesmiddelen die water absorberen en zo in de maag een volumineuze gel vormen. Ze worden niet geabsorbeerd en worden vaak gebruikt om het volume van de stoelgang te verhogen en om constipatie te bestrijden (we spreken dan van ballastlaxeermiddel). Maar de officiële indicatie luidt als volgt: “Gebruikt als hulpmiddel bij een vermageringsdieet bij de behandeling van obesitas.”

De uitdrukking “gebruikt als” in officiële teksten wijst erop dat de doeltreffendheid van het geneesmiddel niet bewezen is, maar dat het reeds vrij lang wordt gebruikt en ook veilig blijkt te zijn. De enige contra-indicaties zijn allergie voor één van de bestanddelen van het geneesmiddel, ziekten die de diameter van de darmen vernauwen (risico op verstopping) en zwangerschap (het risico van de behandeling voor de foetus werd immers niet onderzocht).

Homeopathische geneesmiddelen en planten
Van sommige homeopathische middelen wordt beweerd dat ze zouden helpen bij het vermageren, maar voor zover ons bekend, is dat nooit bewezen. Ook fytotherapeutische geneesmiddelen (op basis van planten) hebben zich op de markt gestort. Men vindt ze in de vorm van kruidenthee, drinkbare oplossing, capsules of tabletten: hei, zwarte bes, hondgras, es, blaaswier, maïs, maté, hazelaar, orthosiphon, paardenstaart, zoethout, moerasspirea, rozemarijn, krulzuring, groene thee, Canadese fijnstraal.

Het gaat dus om zeer veel en zeer uiteenlopende bestanddelen, wat ons toch wat sceptisch maakt. Als sommige van die planten werkelijk zouden doen vermageren, zouden ze volgens ons de markt al lang hebben gedomineerd. Anderzijds wordt vaak aanbevolen een groot glas water te drinken als men honger heeft of als men zin heeft om te eten, en het gebruik van kruidenthee om “de maag te vullen” kan eenzelfde effect hebben (als u er uiteraard geen suiker aan toevoegt !).
Bron: E-Gezondheid.be